Masz 3 miesiące i ani dnia więcej: co zrobić, gdy ktoś zgłosi znak podobny do Twojego
Urząd Patentowy nie ostrzeże Cię o kolizji. Jak wnieść sprzeciw w UPRP, ile kosztuje, kiedy warto negocjować ugodę i co zostaje po terminie.
Spis treści
Kawiarnia ZIARNO (przykład) ma zarejestrowany znak od trzech lat. Pewnego wieczoru właścicielka przegląda bazę zgłoszeń i trafia na ZIARENKO: zgłoszenie innej firmy dla usług gastronomicznych, ogłoszone w Biuletynie Urzędu Patentowego sześć tygodni wcześniej. Urząd nikogo o tym nie zawiadomił i nie zrobi tego. Do końca terminu na sprzeciw zostało niecałe półtora miesiąca, a po nim obrona marki będzie droższa i dłuższa. [1] Poniżej to, co w takiej sytuacji zrobić, ile to kosztuje i kiedy lepiej się dogadać.
Dlaczego urząd nie zatrzyma podobnego znaku
Od 15 kwietnia 2016 roku Polska ma system sprzeciwowy. Urząd Patentowy RP bada zgłoszenie tylko pod kątem bezwzględnych przeszkód, na przykład czy znak nie jest czysto opisowy. Nie sprawdza, czy ktoś ma już podobny wcześniejszy znak. [5] Jeśli nikt nie zaprotestuje, podobny znak zostanie zarejestrowany, nawet gdy różni się od Twojego jedną literą. Obowiązek pilnowania własnej marki leży po stronie jej właściciela. [6]
Sama renoma marki nie przesądza wyniku. Liczy się podobieństwo oznaczeń, podobieństwo towarów i usług oraz to, czy klienci mogą je pomylić, i to trzeba w sprzeciwie wykazać.
Trzy miesiące: od kiedy liczyć i jak nie przegapić terminu
Termin biegnie od dnia ogłoszenia zgłoszenia w Biuletynie Urzędu Patentowego, a nie od dnia, w którym właściciel się o nim dowiedział. Trwa 3 miesiące i nie podlega przywróceniu, nawet z ważnych powodów. [1] Zgłoszenie bywa widoczne w e-Wyszukiwarce UPRP już wcześniej, więc im szybciej się je zauważy, tym więcej czasu zostaje na przygotowanie argumentów i rozmowę ze zgłaszającym. [5]
Są trzy sposoby, żeby nie przegapić podobnego zgłoszenia:
- Biuletyn Urzędu Patentowego. Publikuje wszystkie ogłoszone zgłoszenia, ale trzeba go przeglądać regularnie i samodzielnie ocenić podobieństwo.
- Wyszukiwarka znaków. Szybkie sprawdzenie nazwy w wyszukiwarce znaków towarowych UPRP pokaże identyczne i zbliżone zgłoszenia, ale tylko w chwili wyszukiwania.
- Monitoring znaku. Nowe zgłoszenia są porównywane z Twoim znakiem na bieżąco, a o potencjalnej kolizji dostajesz powiadomienie z terminem na reakcję.
Sprzeciw krok po kroku
Sprzeciw składa się pisemnie, z uzasadnieniem, elektronicznie przez Platformę Usług Elektronicznych UPRP, osobiście albo pocztą. Przy wysyłce liczy się data nadania w placówce operatora wyznaczonego. [1]
- Ogłoszenie w Biuletynie Od tego dnia biegnie termin na sprzeciw. [1]
- Wniesienie sprzeciwu Pisemny sprzeciw z uzasadnieniem i opłatą 600 zł. [2]
- Czas na ugodę Urząd informuje strony o możliwości polubownego rozwiązania sporu. [1] Na zgodny wniosek stron
- Odpowiedź zgłaszającego Zgłaszający może podnieść zarzut nieużywania wcześniejszego znaku przez 5 lat. To jedyny moment na ten zarzut. [1]
- Decyzja w sprawie sprzeciwu Urząd uwzględnia sprzeciw i odmawia rejestracji albo go oddala. [4] Jeśli decyzja nie jest korzystna
Dobrze przygotowany sprzeciw zawiera:
- numer zgłoszenia, wobec którego jest wnoszony, i dane wnoszącego,
- wskazanie wcześniejszego prawa, na którym się opiera, na przykład numeru własnego znaku,
- uzasadnienie: dlaczego oznaczenia i towary lub usługi są podobne i grozi pomyłka klientów,
- dowody, w tym dowody używania znaku, jeśli jest zarejestrowany od ponad 5 lat,
- potwierdzenie opłaty i pełnomocnictwo, jeśli sprawę prowadzi pełnomocnik.
Ile kosztuje sprzeciw
Opłaty urzędowe są stałe i nie zależą od liczby klas. Do kosztów dochodzi praca pełnomocnika, jeśli sprawę prowadzi kancelaria lub rzecznik patentowy. [2]
Opłaty urzędowe UPRP
Sprzeciw i co dalej
Spór o znak unijny toczy się przed EUIPO: sprzeciw wnosi się w ciągu 3 miesięcy od publikacji zgłoszenia, a opłata wynosi 320 EUR. [9] W postępowaniu spornym przed UPRP urząd rozstrzyga też o kosztach postępowania, co do zasady na korzyść strony wygrywającej. [4]
Ugoda czy spór do końca
Sprzeciw nie musi kończyć się decyzją. Okres na ugodę to czas, w którym strony mogą porozumieć się bez rozstrzygania przez urząd, a dobrze wynegocjowana ugoda często chroni markę szybciej niż wygrany spór. [1]
- Ugoda w okresie na porozumienie
- Tak: Zawężenie wykazu towarów i usług zgłoszenia
- Tak: Zgoda na współistnienie z warunkami, np. inna grafika
- Tak: Wycofanie zgłoszenia przez drugą stronę
- Częściowo: Wynik zależy od woli obu stron
- Postępowanie do decyzji
- Tak: Rozstrzygnięcie wydaje urząd
- Częściowo: Trzeba wykazać podobieństwo i ryzyko pomyłki
- Częściowo: Możliwy zarzut nieużywania wcześniejszego znaku
- Nie: Ponowne rozpatrzenie to kolejne 1 000 zł i czas
Po terminie: unieważnienie i jego pułapki
Po upływie 3 miesięcy cudzy znak zostanie zarejestrowany, jeśli urząd nie widzi bezwzględnych przeszkód. Wtedy zostaje wniosek o unieważnienie prawa ochronnego, rozpatrywany w postępowaniu spornym, z opłatą 1 000 zł. [3][10]
-
„Po terminie na sprzeciw nic już nie da się zrobić”
Można złożyć wniosek o unieważnienie prawa ochronnego. Postępowanie jest jednak droższe niż sprzeciw i zwykle trwa dłużej. [3]
-
„Do unieważnienia trzeba wykazać interes prawny”
Od 2016 roku wniosek o unieważnienie z powodu kolizji z wcześniejszym prawem nie wymaga wykazywania interesu prawnego, wystarczy być uprawnionym z tego prawa. [10]
-
„Mogę poczekać i zareagować, kiedy konkurent urośnie”
Kto przez 5 lat świadomie toleruje używanie późniejszego znaku, co do zasady traci możliwość jego unieważnienia z powodu kolizji, chyba że rejestracja była w złej wierze. [4][10]
Najczęstsze błędy przy sprzeciwach
W praktyce sprzeciwy najczęściej przegrywa się nie na argumentach, tylko na przygotowaniu.
- Spóźnienie. Termin 3 miesięcy jest nieprzywracalny, a sprzeciw złożony dzień po nim nie zostanie rozpatrzony. [1]
- Brak podstawy. Sprzeciw musi opierać się na konkretnym wcześniejszym prawie: znaku, prawie do firmy czy innym prawie majątkowym lub osobistym. [4]
- Słabe uzasadnienie. Samo stwierdzenie, że znaki są podobne, nie wystarczy. Trzeba porównać wygląd, brzmienie, znaczenie oraz towary i usługi.
- Brak dowodów używania. Jeśli własny znak jest zarejestrowany ponad 5 lat, zgłaszający może podnieść zarzut nieużywania, a bez faktur czy materiałów reklamowych sprzeciw przepada. [1]
- Zgłoszenie bez wcześniejszego badania. Ten sam problem działa w drugą stronę: własny znak zgłoszony bez sprawdzenia podobnych może sam stać się celem sprzeciwu.
Zanim zgłosisz własny znak, sprawdź, czy nie koliduje z cudzym. Zobacz, jak wygląda badanie znaku krok po kroku.
Bez rejestracji nie ma czym się bronić
Najprostszą podstawą sprzeciwu jest własny zarejestrowany znak: wystarczy wskazać jego numer i zakres ochrony. Firma w KRS też może być podstawą, ale trzeba wtedy wykazać, od kiedy i na jakim rynku jest używana. [4] Ile kosztuje rejestracja i jak wygląda krok po kroku, opisujemy w artykule rejestracja znaku towarowego w 2026 krok po kroku, a o stałym pilnowaniu rejestru w artykule monitoring znaku towarowego po rejestracji.
Najczęstsze pytania
Ile jest czasu na wniesienie sprzeciwu wobec znaku towarowego?
Sprzeciw można wnieść w ciągu 3 miesięcy od ogłoszenia zgłoszenia w Biuletynie Urzędu Patentowego. Termin nie podlega przywróceniu, więc po jego upływie zostaje już tylko wniosek o unieważnienie prawa ochronnego po rejestracji.
Ile kosztuje sprzeciw w UPRP?
Opłata urzędowa od sprzeciwu wynosi 600 zł. Jeśli sprzeciw składa pełnomocnik, dochodzi 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Wniosek o ponowne rozpatrzenie decyzji wydanej po sprzeciwie kosztuje 1 000 zł. Sprzeciw w EUIPO wobec znaku unijnego to 320 EUR.
Czy Urząd Patentowy powiadomi mnie o podobnym zgłoszeniu?
Nie. Od 2016 roku UPRP nie porównuje nowych zgłoszeń z wcześniejszymi znakami z urzędu i nie wysyła ich właścicielom powiadomień. Podobne zgłoszenia trzeba śledzić samodzielnie w Biuletynie i wyszukiwarce UPRP albo w ramach monitoringu znaku.
Co zrobić, jeśli termin na sprzeciw minął?
Po rejestracji cudzego znaku można złożyć wniosek o unieważnienie prawa ochronnego. Opłata wynosi 1 000 zł, a postępowanie sporne trwa zwykle dłużej niż sprzeciw. Nie trzeba wykazywać interesu prawnego, ale kto przez 5 lat świadomie tolerował używanie późniejszego znaku, co do zasady traci możliwość unieważnienia go z powodu kolizji.
Czy po wniesieniu sprzeciwu można zawrzeć ugodę?
Tak. Urząd daje stronom 2 miesiące na polubowne rozwiązanie sporu, a na zgodny wniosek obu stron ten okres można jednokrotnie przedłużyć do 6 miesięcy. Ugoda może polegać na przykład na zawężeniu wykazu towarów i usług albo zgodzie na współistnienie znaków.
Czy można wnieść sprzeciw, mając tylko firmę w KRS?
Tak. Sprzeciw może wnieść nie tylko właściciel wcześniejszego znaku, ale też uprawniony z wcześniejszego prawa osobistego lub majątkowego, a takim prawem może być prawo do firmy. Trzeba jednak wykazać, od kiedy i na jakim rynku firma jest używana.
Czy zgłaszający może się bronić zarzutem nieużywania mojego znaku?
Tak. Jeśli sprzeciw opiera się na znaku zarejestrowanym ponad 5 lat wcześniej, zgłaszający może w odpowiedzi na sprzeciw podnieść zarzut, że ten znak nie był rzeczywiście używany. Gdy zarzut okaże się zasadny, sprzeciw zostaje oddalony, dlatego warto mieć dowody używania znaku.
Źródła
Tadeusz W. Godzik
Radca prawny. Specjalista prawa własności przedsiębiorstw i znaków towarowych. Współwłaściciel kancelarii prawnej Iustitia.
